Albert Camus - kalendarium życia i twórczości
Albert Camus - kalendarium życia i twórczości
7 listopada 1913 r. - Albert Camus urodził się we wsi Mondovi w Algierii.
1914 r. - ojciec Alberta - Lucien Camus został zmobilizowany i wysłany na front. Poległ w bitwie nad Marną.
1931 r. - Camus rozpoczął studia filozoficzne na uniwersytecie w Algierze.
1935 r. - Camus założył trupę teatralną o nazwie "Equip". Był w niej reżyserem, aktorem i kierownikiem literackim. Zajmował się też scenografią.
1937 r. - związał się z lewicowym dziennikiem literackim "Algier Republikański".
1940 r. - po przymusowym wyjeździe z Algierii przeniósł się do Francji, gdzie współpracował z paryskim "Paris-Soir".
1941-1945 r. - w czasie okupacji przebywał w Lyonie a potem w Paryżu. Działał w Ruchu Oporu, m.in. w konspiracyjnej grupie "Combat". Współredagował pismo pod tym samym tytułem.
1944 r. - Camus poznał Jean-Paul Sartre'a.
1945-1946 r. - kontynuuje działalność dziennikarską w dzienniku o nazwie "Combat".
1957 r. - Albert Camus został laureatem literackiej nagrody Nobla.
4 stycznia 1960 r. - Albert Camus zginął w wypadku samochodowym.
Twórczość
1937 - debiutuje tomikiem opowiadań-esejów L'Envers et l'Endroit.
1942 - powieść Obcy.
1943 - esej Mit Syzyfa.
1944 - dramaty Kaligula i Nieporozumienie.
1947 - powieść Dżuma.
1948 - dramaty Stan oblężenia i Sprawiedliwi.
1951 - esej Człowiek zbuntowany.
1956 - powieść Upadek.
1957 - zbiór nowel Wygnanie i królestwo oraz zbiór esejów Lato
Albert Camus - biografia
Albert Camus - biografia
Albert Camus urodził się 7 listopada 1913 roku we wsi Mondovi w Algierii. Jego ojciec, z pochodzenia Alzatczyk, osiadł tam wraz z rodziną po wojnie francusko-pruskiej. Matka pochodziła z ubogiej rodziny hiszpańskich emigrantów. W roku 1914 ojciec Alberta - Lucien Camus został zmobilizowany i wysłany na front. Poległ w walkach nad Marną. Matka - Katarzyna Camus, aby utrzymać rodzinę po śmierci męża, pracowała jako sprzątaczka. Albert wychowywał się również pod okiem babki, z którą zamieszkała cała rodzina po przeniesieniu się do ubogiej dzielnicy Algieru - Belcourt.
Camus kształcił się w Algierze: najpierw uczęszczał tam do liceum, potem studiował filozofię na uniwersytecie. Pomimo nieprzeciętnych zdolności nie wybrał kariery uniwersyteckiej. Przeszkodziła mu w tym choroba. Zapadł na gruźlicę. Choroba ta, wprawdzie zaleczona, towarzyszyła mu jednak przez całe życie. Po zakończeniu kuracji rozpoczął studia nad myślą i kulturą antyczną pod kierunkiem filozofa i pisarza - Jana Greniera. I na tym zakończyła się jego kariera naukowa. Zainteresowania Alberta zmierzały od początku w trzech kierunkach i pozostały niezmienione aż do jego śmierci. Obejmowały literaturę, filozofię i teatr.
W roku 1935 Camus założył trupę teatralną o nazwie "Equip". Był to rodzaj teatru wędrownego, w którym Albert zajmował się reżyserią, jak i dawał upust swemu talentowi aktorskiemu. O ambicjach tego teatru świadczył jego repertuar, w którym znajdowały się dzieła klasyków, a także adaptacje szczególnie interesujących Camusa autorów, a więc: Prometeusza Ajschylosa, Czasów pogardy Malraux i Braci Karamazow Dostojewskiego. Poza wymienionymi już funkcjami Camus zajmował się często w tym teatrze pracami na scenografią i pełnił funkcję kierownika literackiego. Na ten okres przypadł debiut literacki autora Dżumy.
W roku 1937 ten i tak szeroki zakres swoich zainteresowań poszerzy Camus o dziennikarstwo. Najpierw związał się z lewicowym dziennikiem literackim - "Algier Republikański", potem - po wyjeździe z Algierii - współpracował z "Paris-Soir". To właśnie jego nazbyt radykalne poglądy i zbyt głębokie zaangażowanie
w dziennikarskie sprawy stały się powodem przymusowego opuszczenia Algierii w roku 1940. Wyjechał do Francji.
W czasie okupacji przebywał najpierw w Lyonie, a potem w Paryżu. Przystąpił do Ruchu Oporu, rozpoczynając działalność w konspiracyjnej grupie "Combat", w której znajdowali się m.in. Malraux, Pascal Pia i Claude Bourdet. Camus współredagował tam pismo "Combat". W tym okresie powstają kolejne dzieła - tak powieści i dramaty, jak i rozprawy filozoficzne.
W roku 1944 Camus poznał Jean-Paul Sartre'a - wydarzenie to miało okazać się bardzo znaczącym w życiu autora Dżumy - tak w sensie osobistym, jak również filozoficzno-światopoglądowym. Jednak przyjaźń ta została zerwana w roku 1952 po gwałtownej polemice ogłoszonej w piśmie Sartre'a "Les Temps Modernes", obwieszczającej odejście Camusa od egzystencjalizmu.
Po wojnie Camus kontynuuje swoją działalność dziennikarską. Został głównym publicystą jawnego teraz dziennika o nazwie "Combat". W roku 1946 opuścił redakcję tego pisma, by poświęcić się pracy nad najważniejszym i najwybitniejszym dziełem filozoficznym zatytułowanym Człowiek zbuntowany. Następne dzieła Camusa ujrzały światło dzienne dopiero po dziesięcioletniej przerwie w roku 1956.
W roku 1957 Camus otrzymał literacką nagrodę Nobla. Była ona ukoronowaniem jego wieloletniego twórczego wysiłku i dokonań.
Albert Camus zginął 4 stycznia 1960 roku w katastrofie samochodowej. Tak została nagle zerwana nić życia jednego z najwybitniejszych twórców XX wieku.
Omówimy teraz bardziej szczegółowo dorobek pisarski i artystyczny Alberta Camusa.
Debiut literacki przypadł na rok 1937. Ukazuje się wtedy tom opowiadań-esejów pod tytułem L'Envers et l'Endroit. Rok później powstaje Kaligula.
Zwieńczeniem działalności dziennikarskiej Camusa stanowiło wydanie trzytomowego zbioru publicystyki z lat 1944-1958 pod wspólnym tytułem Aktualności.
W okresie powojennym Camus poświęcił się przede wszystkim literaturze.
Twórczość Alberta Camusa była z założenia cykliczna. Tę cykliczność i trzy podstawowe plany jej realizacji wiązał pisarz z potrzebą rozgraniczenia różnych
rodzajów literackich, z których każdy był przydatny. Jego cykle składały się z: eseju - stanowiącego formę wykładu, dramatu - wykorzystującego język działań scenicznych oraz z powieści - poprzez którą następować miało wnikanie w historię życia ludzkiego. Dopiero możliwość korzystania z wszystkich możliwości istniejących na tych trzech płaszczyznach zespalało cykl w nierozerwalna całość.
W pierwszym okresie swej twórczości, zwanym okresem absurdu i negacji powstały:
- w roku 1942 - powieść Obcy,
- dramat Kaligula - w roku 1944,
- oraz esej Mit Syzyfa - w roku 1943.
Do tego cyklu zaliczamy również dramat Nieporozumienie. W okresie drugim powstał cykl afirmacji zwany przez krytyków Prometeusz. Przynależą do niego następujące utwory:
- powieść Dżuma z roku 1947,
- dramat Sprawiedliwi,
- oraz esej Człowiek zbuntowany opublikowany w roku 1951.
Esej ten stanowi najważniejsze i najwybitniejsze osiągnięcia Camusa w dziedzinie filozofii.
W tym okresie powstały również:
- powieść Upadek - datowana na rok 1956,
- zbiór nowel Wygnanie i królestwo - z roku 1957,
- zbiór esejów literackich pod tytułem Lato,
- oraz dramat Stan oblężenia - z roku 1948.
Niezależnie od działalności pisarskiej Camus zajmował się ciągle, choć już w bardziej ograniczonym zakresie, reżyserią. Były to jego własne adaptacje Requiem dla zakonnicy Faulknera w roku 1956, Kawalera z Olmedo Lope de Vegi, a także Biesów Dostojewskiego w 1959 roku.
Camus przygotowywał też trzeci cykl literacki. Miał on nosić tytuł Nemesis, i być poświęcony miłości i współczuciu. Tragiczna śmierć autora udaremniła realizację tego zamierzenia.
Przegląd dokonań twórczych Alberta Camusa zamyka się wyliczeniem, w gruncie rzeczy, niewielu utworów. Ale ten - wydawałoby się - niewielki pod względem ilościowym dorobek - wystarczył do utrwalenia sławy autora. Zdaniem krytyków zawdzięczał ją Camus przede wszystkim umiejętności nadawanie egzystencjalistycznym motywom tradycyjnego kształtu literackiego. Jego utwory cechowała zarówno klarowność jak i rygor w duchu klasycznym. Nadto, z bogatego zasobu problematyki egzystencjalizmu Camus wybrał tylko jeden motyw główny: absurd świata i człowieka. W ten sposób jeden motyw badany jest głębiej i dokładniej, do tego jeszcze w oparciu o wybrane kategorie - psychologiczne i moralne. Między innymi tym właśnie wyróżniał się w swoim pisarstwie Camus spośród innych przedstawicieli powieści i literatury egzystencjalnej.