Gesundheit! Niemiecki w dialogach - Adrian Zawadzki

Wstęp

Zdrowie jest jedną z tych dziedzin życia, w których język ma szczególne znaczenie. Podczas wizyty u lekarza, pobytu w szpitalu lub w nagłej sytuacji trzeba umieć jasno opisać dolegliwości, zrozumieć pytania personelu medycznego i przekazać informacje o przyjmowanych lekach. Nawet osoby dobrze znające niemiecki mogą mieć z tym trudność, gdy odczuwają ból lub stres. Ta książka ma pomóc Ci przygotować się do takich rozmów i korzystać z opieki medycznej z większą pewnością.

Najważniejszą częścią książki są dialogi przedstawiające sytuacje, z którymi pacjent może zetknąć się w Niemczech. Każdy temat opracowano w dwóch wersjach. Dialog podstawowy pozwala szybko poznać najważniejsze pytania, odpowiedzi i słowa związane z daną dolegliwością. Najpierw przeczytasz całą rozmowę po niemiecku, a następnie jej polskie tłumaczenie. Dzięki temu możesz skupić się na przebiegu rozmowy i łatwo wrócić do potrzebnego zwrotu.

Dialog rozszerzony pokazuje tę samą sytuację bardziej szczegółowo. Rozmówcy opisują objawy, pytają o przebieg choroby, badania, leczenie i dalsze postępowanie. Każda niemiecka wypowiedź znajduje się bezpośrednio obok polskiego tłumaczenia, co ułatwia porównywanie zdań i samodzielną naukę. Możesz zacząć od wersji podstawowej, a do rozszerzonej wrócić wtedy, gdy zechcesz lepiej przygotować się do dłuższej rozmowy z personelem medycznym.

Tematy dialogów obejmują zarówno częste dolegliwości, takie jak przeziębienie, ból pleców czy zapalenie pęcherza, jak i sytuacje wymagające pilnej pomocy. Znajdziesz tu rozmowy dotyczące badań, przygotowania do operacji, pobytu na oddziale intensywnej terapii oraz wypisu ze szpitala. Dialogi pomagają poznać język używany przez pacjentów i pracowników ochrony zdrowia, a także przećwiczyć pytania, które warto zadać, gdy coś jest niejasne.

Uzupełnieniem rozmów są zestawienia słownictwa dotyczące części ciała, objawów i chorób, uporządkowane według poziomów od A1 do C1. Przy rzeczownikach podano rodzajniki oraz formy liczby mnogiej lub informację o ich użyciu tylko w liczbie pojedynczej bądź mnogiej. Na końcu książki znajdziesz również sto przydatnych zdań, do których można szybko zajrzeć przed wizytą lub wtedy, gdy trudno znaleźć właściwe słowa.

Mam nadzieję, że ta książka pomoże Ci nie tylko rozwijać znajomość niemieckiego, lecz także spokojniej i precyzyjniej rozmawiać o zdrowiu. Nie musisz zapamiętać wszystkiego od razu. Warto wracać do dialogów, czytać je na głos i wybierać z nich wyrażenia przydatne w Twojej sytuacji. Życzę Ci owocnej nauki, pewności w codziennych rozmowach i przede wszystkim dobrego zdrowia.

Adrian Zawadzki

Erkältung. Przeziębienie

Ort: In einer Hausarztpraxis.

Miejsce: W przychodni lekarza rodzinnego.

Situation: Ein Patient kommt in die Praxis, weil er seit drei Tagen erkältet ist. Er hat Halsschmerzen, Husten und Schnupfen. Am Vorabend hatte er außerdem Fieber.

Sytuacja: Pacjent przychodzi do przychodni, ponieważ od trzech dni jest przeziębiony. Ma ból gardła, kaszel i katar. Poprzedniego wieczoru miał również gorączkę.

Arzt: Guten Morgen. Was kann ich heute für Sie tun?

Lekarz: Dzień dobry. W czym mogę dziś panu pomóc?

Patient: Guten Morgen. Ich fühle mich seit drei Tagen ziemlich krank. Angefangen hat es mit Halsschmerzen und Schnupfen. Seit gestern habe ich auch Husten, und ich bin ständig müde. Gestern Abend hatte ich sogar Fieber.

Pacjent: Dzień dobry. Od trzech dni czuję się dość kiepsko. Zaczęło się od bólu gardła i kataru. Od wczoraj mam również kaszel i jestem ciągle zmęczony. Wczoraj wieczorem miałem nawet gorączkę.

Arzt: Wie hoch war Ihre Temperatur? Haben Sie heute Morgen noch einmal Fieber gemessen? Jak wysoką miał pan temperaturę? Czy dziś rano ponownie mierzył pan temperaturę?

Patient: Gestern Abend waren es 38,5 Grad. Heute Morgen hatte ich nur noch 37,6 Grad. Ich fühle mich aber trotzdem ziemlich schlapp und habe Kopfschmerzen. Wczoraj wieczorem miałem 38,5 stopnia. Dziś rano już tylko 37,6. Mimo to nadal czuję się dość osłabiony i boli mnie głowa.

Arzt: Verstehe. Ist Ihr Husten eher trocken, oder husten Sie auch Schleim ab? Und haben Sie beim Atmen Beschwerden oder Schmerzen in der Brust? Rozumiem. Czy ma pan raczej suchy kaszel, czy odkrztusza pan również wydzielinę? Czy ma pan trudności z oddychaniem albo ból w klatce piersiowej?

Patient: Am Anfang war es ein trockener Reizhusten. Seit heute Morgen huste ich auch etwas Schleim ab. Atemnot oder Brustschmerzen habe ich zum Glück nicht. Meine Nase ist allerdings ständig verstopft, und nachts kann ich deshalb kaum schlafen. Na początku miałem suchy, drażniący kaszel. Od dziś rano odkrztuszam również trochę wydzieliny. Na szczęście nie mam duszności ani bólu w klatce piersiowej. Nos mam jednak ciągle zatkany i dlatego w nocy prawie nie mogę spać.

Arzt: Haben Sie bisher etwas gegen die Beschwerden eingenommen? Und sind bei Ihnen irgendwelche Vorerkrankungen oder Medikamentenallergien bekannt? Czy przyjmował pan dotychczas coś na te dolegliwości? Czy choruje pan na jakieś inne schorzenia albo ma znane alergie na leki?

Patient: Gestern Abend habe ich eine Paracetamoltablette genommen. Ansonsten habe ich nur Tee getrunken und versucht, mich auszuruhen. Ich habe keine chronischen Erkrankungen und auch keine bekannten Medikamentenallergien. Wczoraj wieczorem wziąłem tabletkę paracetamolu. Poza tym piłem tylko herbatę i próbowałem odpoczywać. Nie mam żadnych chorób przewlekłych ani znanych alergii na leki.

Arzt: Gut, dann würde ich Sie jetzt gerne untersuchen. Ich höre zunächst Ihre Lunge ab. Machen Sie bitte den Oberkörper frei und atmen Sie mehrmals tief durch den Mund ein und aus. Gut, noch einmal. Jetzt schaue ich mir Ihren Rachen an. Öffnen Sie bitte den Mund und sagen Sie "Aaa". Dobrze, w takim razie chciałbym pana teraz zbadać. Najpierw osłucham płuca. Proszę odsłonić górną część ciała i kilka razy głęboko wziąć wdech i zrobić wydech przez usta. Dobrze, jeszcze raz. Teraz obejrzę pana gardło. Proszę otworzyć usta i powiedzieć "aaa".

Patient: Aaa. Aaa.

Arzt: Ihre Lunge klingt beim Abhören unauffällig. Der Rachen ist etwas gerötet, aber ich sehe keine eitrigen Beläge. Aufgrund Ihrer Beschwerden und der bisherigen Untersuchung spricht vieles für einen viralen Infekt der oberen Atemwege, also eine gewöhnliche Erkältung. Im Moment sehe ich keine Hinweise auf eine bakterielle Infektion, die eine Behandlung mit Antibiotika erforderlich machen würde. Podczas osłuchiwania nie stwierdzam żadnych niepokojących zmian w płucach. Gardło jest nieco zaczerwienione, ale nie widzę ropnych nalotów. Na podstawie pana objawów i dotychczasowego badania wiele wskazuje na wirusową infekcję górnych dróg oddechowych, czyli zwykłe przeziębienie. W tej chwili nie widzę oznak infekcji bakteryjnej, która wymagałaby leczenia antybiotykami.

Patient: Das heißt, ich brauche keine Antibiotika? Ich hatte gehofft, dass ich damit schneller wieder gesund werde. Ich muss nämlich eigentlich übermorgen wieder arbeiten. To znaczy, że nie potrzebuję antybiotyków? Miałem nadzieję, że dzięki nim szybciej wyzdrowieję. Właściwie pojutrze muszę już wrócić do pracy.

Arzt: Nein, bei einer gewöhnlichen viralen Erkältung helfen Antibiotika nicht. Sie können sogar unnötige Nebenwirkungen verursachen. Am wichtigsten ist jetzt, dass Sie sich ausreichend ausruhen und regelmäßig trinken. Gegen die Kopf- und Halsschmerzen sowie das Fieber können Sie bei Bedarf ein geeignetes Schmerzmittel einnehmen. Ob Paracetamol oder Ibuprofen für Sie infrage kommt und in welcher Dosierung, sollten wir anhand Ihrer gesundheitlichen Situation besprechen. Gegen die verstopfte Nase kann vorübergehend auch ein abschwellendes Nasenspray helfen. Das sollten Sie allerdings nur wenige Tage anwenden. Nie, w przypadku zwykłego przeziębienia wirusowego antybiotyki nie pomagają. Mogą nawet powodować niepotrzebne działania niepożądane. Najważniejsze teraz jest to, żeby pan odpowiednio dużo odpoczywał i regularnie pił. Na ból głowy, gardła oraz gorączkę może pan w razie potrzeby przyjąć odpowiedni lek przeciwbólowy. Powinniśmy omówić, czy paracetamol lub ibuprofen będzie dla pana odpowiedni i w jakiej dawce, uwzględniając pana stan zdrowia. Na zatkany nos może również przejściowo pomóc aerozol do nosa zmniejszający obrzęk błony śluzowej. Należy go jednak stosować tylko przez kilka dni.

Patient: Und wie lange wird es ungefähr dauern, bis ich wieder fit bin? Ich habe das Gefühl, dass der Husten von Tag zu Tag schlimmer wird. A ile mniej więcej potrwa, zanim wrócę do formy? Mam wrażenie, że kaszel z dnia na dzień się nasila.

Arzt: Die meisten Erkältungen bessern sich innerhalb von ein bis zwei Wochen. Der Husten kann allerdings etwas länger anhalten. Es ist durchaus möglich, dass Sie sich in den nächsten Tagen noch müde fühlen. Solange Sie Fieber haben und sich krank fühlen, sollten Sie zu Hause bleiben. Wenn Sie arbeitsunfähig sind, kann ich Ihnen eine Arbeitsunfähigkeitsbescheinigung ausstellen. Większość przeziębień ustępuje w ciągu jednego do dwóch tygodni. Kaszel może jednak utrzymywać się nieco dłużej. Całkiem możliwe, że przez najbliższe dni nadal będzie się pan czuł zmęczony. Dopóki ma pan gorączkę i czuje się chory, powinien pan zostać w domu. Jeśli jest pan niezdolny do pracy, mogę wystawić panu zwolnienie lekarskie.

Patient: Das wäre gut. Ich arbeite im Büro und möchte meine Kollegen natürlich auch nicht anstecken. Würden Sie mich zunächst bis Ende der Woche krankschreiben? Byłoby dobrze. Pracuję w biurze i oczywiście nie chciałbym zarazić swoich współpracowników. Czy mógłby mi pan na razie wystawić zwolnienie do końca tygodnia?

Arzt: Ja, das halte ich angesichts Ihrer aktuellen Beschwerden für angemessen. Ich stelle Ihnen eine Arbeitsunfähigkeitsbescheinigung bis einschließlich Freitag aus. Sollten Sie bis dahin nicht wieder arbeitsfähig sein, melden Sie sich bitte rechtzeitig bei uns. Und noch etwas: Wenn Sie erneut hohes Fieber bekommen, sich Ihr Zustand deutlich verschlechtert oder neue Beschwerden auftreten, lassen Sie sich bitte erneut untersuchen. Bei ausgeprägter Atemnot oder starken Brustschmerzen sollten Sie sofort medizinische Hilfe in Anspruch nehmen. Tak, uważam to za uzasadnione ze względu na pana obecne dolegliwości. Wystawię panu zwolnienie lekarskie do piątku włącznie. Jeśli do tego czasu nadal nie będzie pan zdolny do pracy, proszę odpowiednio wcześnie się z nami skontaktować. I jeszcze jedno: jeśli ponownie pojawi się wysoka gorączka, pana stan wyraźnie się pogorszy albo wystąpią nowe dolegliwości, proszę zgłosić się na ponowne badanie. W przypadku silnej duszności lub mocnego bólu w klatce piersiowej należy natychmiast skorzystać z pomocy medycznej.

Patient: Vielen Dank, Herr Doktor. Dann werde ich mich erst einmal ausruhen und hoffen, dass es mir bald besser geht. Bardzo dziękuję, panie doktorze. W takim razie na razie odpocznę i mam nadzieję, że wkrótce poczuję się lepiej.

Arzt: Das ist ein guter Plan. Schonen Sie sich, und versuchen Sie, ausreichend zu schlafen. Ich wünsche Ihnen gute Besserung! To dobry plan. Proszę się oszczędzać i starać się odpowiednio dużo spać. Życzę szybkiego powrotu do zdrowia!

Schlafstörungen. Zaburzenia snu

Ort: In einer Hausarztpraxis.

Miejsce: W przychodni lekarza rodzinnego.

Situation: Ein Patient leidet seit mehreren Wochen unter Ein- und Durchschlafstörungen. Er fühlt sich tagsüber erschöpft, hat Konzentrationsprobleme und macht sich zunehmend Sorgen um seine Gesundheit. Da die Schlafprobleme seinen Alltag immer stärker beeinträchtigen, sucht er seinen Hausarzt auf.

Sytuacja: Pacjent od kilku tygodni ma trudności z zasypianiem i utrzymaniem snu. W ciągu dnia czuje się wyczerpany, ma problemy z koncentracją i coraz bardziej martwi się o swoje zdrowie. Ponieważ zaburzenia snu w coraz większym stopniu utrudniają mu codzienne funkcjonowanie, zgłasza się do lekarza rodzinnego.

Arzt: Guten Morgen. Nehmen Sie bitte Platz. Was führt Sie heute zu mir?

Lekarz: Dzień dobry. Proszę usiąść. Co pana dziś do mnie sprowadza?

Patient: Guten Morgen, Herr Doktor. Ich habe seit ungefähr sechs Wochen erhebliche Schlafprobleme. Abends bin ich eigentlich müde, aber sobald ich im Bett liege, kann ich nicht einschlafen. Selbst wenn ich endlich eingeschlafen bin, wache ich mehrmals auf. Inzwischen fühle ich mich morgens, als hätte ich überhaupt nicht geschlafen.

Pacjent: Dzień dobry, panie doktorze. Od około sześciu tygodni mam poważne problemy ze snem. Wieczorem właściwie jestem zmęczony, ale gdy tylko położę się do łóżka, nie mogę zasnąć. Nawet kiedy wreszcie uda mi się zasnąć, budzę się kilka razy. Obecnie rano czuję się tak, jakbym w ogóle nie spał.

Arzt: Können Sie mir beschreiben, wie eine typische Nacht bei Ihnen aussieht? Um wie viel Uhr gehen Sie normalerweise ins Bett, wie lange brauchen Sie zum Einschlafen und wann stehen Sie morgens auf? Czy może mi pan opisać, jak wygląda pana typowa noc? O której godzinie zazwyczaj kładzie się pan do łóżka, ile czasu potrzebuje pan na zaśnięcie i kiedy wstaje pan rano?

Patient: Meistens gehe ich gegen zehn Uhr abends ins Bett, weil ich am nächsten Morgen um sechs Uhr aufstehen muss. Trotzdem schlafe ich oft erst nach Mitternacht ein. Manchmal liege ich zwei oder drei Stunden wach und schaue ständig auf die Uhr. Wenn ich dann endlich eingeschlafen bin, wache ich gegen drei oder vier Uhr wieder auf und kann häufig nicht mehr weiterschlafen. Zazwyczaj kładę się do łóżka około dziesiątej wieczorem, ponieważ następnego ranka muszę wstać o szóstej. Mimo to często zasypiam dopiero po północy. Czasami leżę bezsennie przez dwie albo trzy godziny i ciągle spoglądam na zegarek. Kiedy wreszcie zasnę, budzę się około trzeciej albo czwartej nad ranem i często nie mogę już ponownie zasnąć.

Arzt: Wie geht es Ihnen tagsüber? Haben Sie Schwierigkeiten, sich zu konzentrieren, oder sind Sie manchmal so müde, dass Sie während der Arbeit beinahe einschlafen? Und schlafen Sie am Wochenende länger, um den fehlenden Schlaf nachzuholen? Jak czuje się pan w ciągu dnia? Czy ma pan trudności z koncentracją albo bywa pan tak zmęczony, że niemal zasypia podczas pracy? Czy w weekendy śpi pan dłużej, aby nadrobić brak snu?

Patient: Ich bin eigentlich den ganzen Tag erschöpft. Bei der Arbeit mache ich inzwischen Fehler, die mir früher nie passiert wären, und manchmal kann ich mich kaum an ein Gespräch vom Vormittag erinnern. Am Wochenende versuche ich, bis zehn oder elf Uhr zu schlafen, aber danach bin ich häufig genauso müde wie vorher. Ich habe langsam das Gefühl, dass sich mein ganzes Leben nur noch um den Schlaf dreht. Właściwie przez cały dzień jestem wyczerpany. W pracy popełniam obecnie błędy, które wcześniej nigdy mi się nie zdarzały, a czasami ledwo pamiętam rozmowę z przedpołudnia. W weekendy próbuję spać do dziesiątej albo jedenastej, ale później często jestem równie zmęczony jak wcześniej. Powoli mam wrażenie, że całe moje życie kręci się już tylko wokół snu.

Arzt: Das klingt nach einer erheblichen Belastung. Können Sie sich erinnern, ob vor ungefähr sechs Wochen etwas Besonderes passiert ist? Haben Sie zurzeit viel Stress bei der Arbeit oder gibt es private Probleme, die Sie beschäftigen? To brzmi jak znaczne obciążenie. Czy pamięta pan, czy mniej więcej sześć tygodni temu wydarzyło się coś szczególnego? Czy obecnie ma pan dużo stresu w pracy albo jakieś problemy osobiste, które zaprzątają panu głowę?

Patient: Ja, im Moment kommt einiges zusammen. In meiner Firma wurden mehrere Stellen gestrichen, und ich weiß nicht, ob mein Arbeitsplatz sicher ist. Gleichzeitig habe ich privat einige Probleme. Tagsüber versuche ich, möglichst wenig darüber nachzudenken, aber sobald ich abends im Bett liege, gehen mir alle möglichen Gedanken durch den Kopf. Je länger ich wach liege, desto mehr ärgere ich mich darüber, dass ich nicht schlafen kann. Tak, obecnie nałożyło się na siebie kilka spraw. W mojej firmie zlikwidowano kilka stanowisk i nie wiem, czy moja posada jest bezpieczna. Jednocześnie mam pewne problemy w życiu prywatnym. W ciągu dnia staram się jak najmniej o tym myśleć, ale gdy tylko wieczorem położę się do łóżka, przez głowę przechodzą mi najróżniejsze myśli. Im dłużej nie mogę zasnąć, tym bardziej denerwuję się tym, że nie śpię.

Arzt: Solche Sorgen können den Schlaf erheblich beeinträchtigen. Ich möchte allerdings auch andere mögliche Ursachen berücksichtigen. Haben Sie Schmerzen, müssen Sie nachts häufig zur Toilette oder hat jemand bemerkt, dass Sie stark schnarchen oder im Schlaf Atemaussetzer haben? Takie zmartwienia mogą znacznie utrudniać sen. Chciałbym jednak uwzględnić również inne możliwe przyczyny. Czy odczuwa pan ból, musi często korzystać z toalety w nocy albo czy ktoś zauważył, że mocno pan chrapie lub ma przerwy w oddychaniu podczas snu?