Ogień i woda to my. Dwa bieguny.
Tak wielkie różnice, że żyć bez siebie jest ciężko.
Za mało podobieństw.
To wszystko przez nie.
- Ta Druga.
Za każdym razem, gdy w dorosłym życiu Kaja napotykała na jakieś trudności, to wspomnienia z dzieciństwa spędzonego razem z Sandrą dodawały jej siły do walki. Dzieciństwa dalekiego od ideału. Spędzonego w całości w murach podkarpackiego domu dziecka, który - z jednej strony - z całych serc obie dziewczynki chciały opuścić, a z drugiej - umierały z przerażenia, uświadomiwszy sobie, że przez to mogłyby się już więcej nie zobaczyć.
Los sam zadecydował, co będzie wtedy dla nich najlepsze. Kaja wspominała zapach świeżej pościeli, zmienianej co sobotę we wszystkich salach wspólnie z panią Agatą - ich ukochaną, nieżyjącą już opiekunką, która ze wszystkich sił starała się przelać na swoich podopiecznych choć część bezgranicznej miłości. Sama przecież posiadała jej tak dużo, że dałaby radę obdarować nią cały wszechświat.
Pamiętała niewinne sprzeczki z przyjaciółką o owsiankę, której Sandra nienawidziła, a Kaja mogłaby ją jeść bez przerwy. Do tej pory było to jej ulubione śniadanie (często brane na wynos do pracy), które przypominało jej dziecięce marzenia. Pamiętała pierwsze miłości, sekrety opowiadane sobie nawzajem do późnej nocy, pamiętała też swój lęk, gdy w końcu Sandra została zaadoptowana, a Kai przyszło się mierzyć z samotnością wśród ludzi, w zimnych murach sierocińca, które bez Sandry nie były już takie same.
- Jestem gorsza, niewybrana - szlochała Kaja w fartuch pani Agaty, gdy ta głaskała ją po jasnych puklach włosów.
- To nieprawda - mówiła dziewczynce, zdając sobie sprawę, że, pomimo wieloletniego doświadczenia w pracy w ośrodku opiekuńczym, nie ma bladego pojęcia, jak ją pocieszyć. Przecież dziewczyny były w tym samym wieku i bliskie sobie niczym siostry. Dlaczego w ich wypadku nie podziałało niepisane prawo o tym, żeby nie rozdzielać tak zżytych ze sobą dzieci i pozwolić im podążać wspólnie nową życiową ścieżką? Agata westchnęła głęboko. Doskonale znała odpowiedź dlaczego, jednak nie miała prawa, by przekazać ją dziecku.
Rodzice Sandry zginęli w wypadku, zostawiając tym samym dziewczynce otwarte wrota do adopcji i jakkolwiek okrutnie by to brzmiało - nie stanowili przeszkody w tym, by dać szansę na pokochanie jej innej rodzinie. Tymczasem prawa rodzicielskie matki Kai - szwendającej się gdzieś po kraju, nieudolnej życiowo alkoholiczki, która co rusz trafiała do innych aresztów za drobne kradzieże - nadal nie zostały odebrane. I to w dodatku pomimo tego, że dziewczynka obchodziła ją tyle co zeszłoroczny śnieg. Agata zaciskała pięści ze złości za każdym razem, gdy uświadamiała sobie, że to jest właśnie ta przyczyna, która blokuje to piękne i mądre dziecko przed zaznaniem rodzinnego ciepła u nowych, kochających ją ludzi.
Dopiero gdy kilka lat później do domu dziecka doszła informacja o śmierci kobiety, młodziutka Kaja odzyskała wolność. Wtedy jednak była już zbyt duża, by spragnieni dziecka potencjalni rodzice mogli się nią zainteresować. Taka była jej smutna rzeczywistość.
- A co jest niby prawdą? - Dziewczynka spojrzała na nią przekrwawionymi od płaczu oczami, a pani Agata znów zaczęła głaskać ją po włosach.
- Ano to, moja droga, że prawdziwa siła jest tu. - Wskazała palcem na klatkę piersiową dziecka, w którym szaleńczo biło tęskniące za miłością małe serce. - Tu mieszka twoja dusza, mądrość i zdolność do najprawdziwszej miłości, którą kiedyś w sobie odkryjesz. Tu zamieszkują też talenty.
- Chyba nie mam żadnych. - Dziewczynka w bezradności wzruszyła ramionami.
- Nie wolno ci tak mówić. Masz i to bardzo wiele. Posiadasz przenikliwy, bystry umysł i jesteś najlepsza z klasy, nie widzisz tego?
- Jestem po prostu zwykłym kujonem - odparła. - Nikt nie chce mieć w domu kogoś, kto tylko ślęczy nad książkami. Pewnie dlatego nigdy nie zostanę już czyimś dzieckiem.
- Jesteś moim dzieckiem. - Pani Agata odparła spontanicznie, choć etyka zawodowa nakazywała jej nie wywyższać żadnego podopiecznego ponad innymi. Ten jeden, jedyny raz postanowiła zrobić mały wyjątek, licząc na to, że ta rozmowa zostanie tylko między nimi.
- Jak to? - Kaja znów podniosła wzrok, tym razem malowało się w nim wiele znaków zapytania.
- Tak to. Swoje lata mam, to wiem, co mówię. Zapamiętaj mnie teraz, Kaju. Niech te słowa prowadzą cię przez życie nawet wtedy, gdy mnie już nie będzie. Pielęgnuj swoje talenty, a zajdziesz bardzo daleko. Nie pozwól nikomu zniszczyć twojego poczucia godności. Bądź swoją własną największą życiową podporą i dumą, a przenigdy nie poczujesz się niewybrana.
Te słowa towarzyszyły Kai przez kolejne lata pobytu w domu dziecka, a w tamtym dniu zadziałały jak zapalnik, który zmobilizował ją do jeszcze cięższej pracy. Uczyła się dniami i niekiedy również nocami. Trafne spostrzeżenia jej przenikliwego, ścisłego umysłu nieraz zapędziły w kozi róg niejednego nauczyciela, który czerwieniał ze wstydu i musiał przyznać rację tej przemądrzałej dziewczynce w kiepsko dobranych okularach. Stypendium w liceum pozwoliło jej na delikatne poczucie niezależności, a po opuszczeniu sierocińca, gdy bez żadnego problemu dostała się na wymarzone ścisłe studia, znalazła dorywczą pracę i wynajęła pokój u miłej staruszki. Pierwszy raz poczuła, że może w jej życiu wszystko zaczyna nabierać optymistycznych barw.
Pani Agata zmarła nagle, zostawiwszy za sobą setki pogrążonych we łzach dzieciaków. Tych małych, wciąż czekających na lepszy los w murach domu dziecka, i tych już całkiem dorosłych, którzy na jej pogrzebie czuli się tak, jakby na nowo mieli jedynie kilka lat i potrzebowali otuchy po tak wielkiej stracie. Serce kobiety nie udźwignęło już dłużej ciężaru niesprawiedliwości, widoku patologii, opatrywania dziecięcych ran fizycznej i psychicznej agresji, jakie były im wymierzone ze strony dorosłych.
Kaja stała na poboczu w strugach deszczu, po cichu wdzięczna za oddającą nastrój tamtego dnia pogodę, bo tak oto jej łzy mieszały się ze spadającymi z nieba kroplami, tworząc jedną wielką przygnębiającą całość, której nic nie było w stanie pocieszyć. A może jednak?
- Kajka? To naprawdę ty?
Kaja odwróciła się w stronę dochodzącego do niej głosu, a jej serce momentalnie przyspieszyło. Niewysoka kobieta stała tuż przy niej. Ciemne, splecione w luźny warkocz włosy zdążyły nasiąknąć deszczem, pomimo rozpostartej nad jej głową podwójnej, czarnej parasolki. Jej opięty płaszcz wyraźnie uwydatniał wystający brzuch, na którym bezwiednie oparła wolną dłoń.
- Sandra?
Myślała, że w tym dniu pozbyła się już wszystkich łez. Niespodziewane spotkanie z przyjaciółką sprzed lat skutecznie wyprowadziło ją z błędu.
*
Kaja wróciła z mentalnej podróży w przeszłość do swojego mieszkania na siódmym piętrze i odebrała telefon od kumpeli.
- Cholera jasna, zapomniałam - syknęła Sandra po drugiej stronie, nie zawracając sobie głowy przywitaniem. - Teraz dopiero uświadomiłam sobie, że konferencję masz, a ja, głupia, dzwonię. Pogadać chciałam.
- Nie mam żadnej konferencji - odparła Kaja, trochę z żalem, lecz częściowo już pogodzona z losem, że przez najbliższy miesiąc jej życie nie będzie krążyć wokół firmy.
- Zrezygnowali?
- Mamo, ja nie chcę tych butów, spakuj mi inne! - Do uszu Kai doszedł rozemocjonowany głos siedmioletniego Marcelka.
- Synuś, ale u babci i dziadka spadł już śnieg i jeśli chcesz pojeździć na sankach, to tylko w nieprzemakalnych śniegowcach. Sorry, kochana. - Sandra znów wróciła do przyjaciółki. Dlaczego nie masz tej konferencji?
- Myślałam, że mieliście wyjechać wczoraj - odpowiedziała Kaja, ignorując jej pytanie.
- Tak było - odparła Sandra z westchnieniem. - Do Kuby w ostatniej chwili się jakiś klient odezwał i zajął mu czas do samego wieczora.
- Aha.
- Co z tymi Azjatami?
- Jakimi Azjatami? - Kaja postanowiła grać na zwłokę, bo i tak nie podejrzewała, że w ferworze rodzinnego pakowania przyjaciółki i jej rodziny na weekendowy wypad do dziadków uda jej się przekazać wszystko to, co powiedział jej Ludwik.
- No tymi, co... Boże jedyny, Amelko, dlaczego ładujesz do torby tę ogromną walizkę z farbami? Przecież ona się tam nie zmieści. Poza tym jedziemy w góry, by nacieszyć się świeżym powietrzem i... No dobra... No dobra... To wybierz sobie kilka i wtedy...
- Sandra, może ja po prostu zadzwonię do ciebie później, gdy będziesz mieć trochę więcej czasu i...
- No coś ty! - Następnie Kaja usłyszała w tle ożywioną rozmowę Sandry z Jakubem, po której przyjaciółka najprawdopodobniej porzuciła pakowanie i zamknęła się w osobnym pomieszczeniu. - Azjaci zrezygnowali z konferencji? - zapytała po czasie.
- Ależ skąd! - żachnęła się zniecierpliwiona Kaja. - Pewnie siedzą teraz w najlepsze ze słuchawkami na uszach i rozprawiają o tematach, na które czekałam tygodniami.
- A... dlaczego... ty teraz nie... z tymi słuchawkami? - zapytała Sandra ostrożnie.
Kaja głęboko westchnęła i możliwie jak najtrafniej streściła jej rozmowę z Ludwikiem.
- Kajka przecież to wspaniale! Genialne wieści! - rozpłynęła się w euforii przyjaciółka i machnęła ręką do zaglądającego właśnie do pokoju męża na znak, by zostawił je dwie w spokoju.
- Ale... młody ma problem - powiedział niepewnie Jakub.
- Ma też ojca, który może ten problem rozwiązać - odparła, przewracając oczami i wróciła do rozmowy z przyjaciółką.
- Weź chociaż małą, bo się obudziła. - Jakub wcisnął jej w ramiona ośmiomiesięczną Tosię, a Sandra zaczęła podskakiwać rytmicznie z córeczką na kolanach, by przypadkiem nie pozwolić jej na płacz i unicestwienie rozmowy z kumpelą.
- Ta... genialne - mówiła dalej Kaja, nieprzekonana zachwytem przyjaciółki. - Snuję się po domu bez celu. I cały miesiąc mi się taki zapowiada.
- Ale to szczególny miesiąc, przecież święta za pasem. Pomożesz mi w przygotowaniach. Ja już po nocach nie spałam, że mi w tym roku przypada organizacja tej wigilii, a cała rodzina przyjedzie na gotowe.
Kaja przełknęła ślinę. Ona też co roku przyjeżdżała do rodziny Sandry, która od lat była dla niej jak własna - "na gotowe".
- Pomożesz mi prezenty wybrać, upieczesz ten swój pokazowy sernik pistacjowy, uszka razem ulepimy, bo babcia Józia to w tamtym roku na kupione się krzywiła - wyliczała dalej Sandra.
Kaja już na końcu języka miała wyartykułować myśl, która od jakiegoś czasu krążyła jej po głowie, a urlop zaproponowany przez Ludwika stał się jej dodatkowym zapalnikiem. Było jej przykro zwierzyć się z tego przyjaciółce, ale święta z jej rodziną nie wpisywały się w tym roku na jej listę życzeń. To nie tak, że nie kochała tych ludzi, zwłaszcza po tym, jak obie z Sandrą spotkały się po latach. Choć była z nimi zżyta, to nie mogła jednak oprzeć się wrażeniu, że czuje się w ich towarzystwie jak niepasujący element układanki. Może z daleka, patrząc na gotowy, ułożony już obraz, można byłoby pomyśleć, że tworzy on swoistą całość, z bliska jednak ta jedna jego część wyraźnie została wbita na siłę, kształtem i kolorem zupełnie nie zgrywając się z pozostałymi. Ona była właśnie tą częścią.
- Sandra, bo ja...
- Kochanie, młody naprawdę ma problem - powiedział jej mąż.
W tle znów dało się słyszeć tym razem płaczliwy głos Marcelka:
- Bo ja muszę mieć pięć korków po winie na poniedziałek do szkoły.
- Co takiego? Skąd ja ci wezmę pięć korków po winie?
Kaja odsunęła się od telefonu, by nie wybuchnąć śmiechem, jednocześnie będąc wdzięczną chrześniakowi za wybawienie z opresji. Temat świąt będzie musiał jeszcze poczekać.
- No bo mamy robić jakieś ludziki na plastyce i pani powiedziała, że...
- Ale wiesz przecież, że właśnie wyjeżdżamy, a korki po winie to chyba ostatnia rzecz, jaką moglibyśmy znaleźć w domu niepijących ani kropli alkoholu babci i dziadka i...
- Ja mu załatwię te korki - wyszła z propozycją Kaja. - I tak nie mam nic innego do roboty - dodała z westchnieniem.
- A... mogłabyś, naprawdę? - zapytała Sandra.
- No jasne. Przelecę się po sąsiadach i...
- Aaaaa!!! - Mała Tosia rozpłakała się właśnie w momencie, w którym Kaja opracowywała swój plan uratowania Marcelka przed jedynką i gniewem nauczycielki.
- Czy ja dobrze słyszę? - Sandra znów wróciła do rozmowy, a płacz dziecka był tym razem słyszalny z oddali. - Czy chcesz mi jeszcze o czymś powiedzieć?
- Niby o czym? - Kaja spojrzała na swoje własne zdziwione odbicie, które ukazało jej się w przedpokojowym lustrze.
- Czyżby w twoim życiu nastąpiły też inne zmiany oprócz tego całego urlopu i tym razem nie chcesz mnie w nie wtajemniczyć? Masz kogoś na oku? Powiedziałaś właśnie, że przelecisz sąsiada.
- Mówiłam o przeleceniu się PO sąsiadach, by pomóc twojemu synowi a mojemu chrześniakowi, erotomanko! - Kaja wybuchła szczerym śmiechem, pierwszy raz od rozmowy z szefem.
- No dobra. Przecież wiem - odparła Sandra, kapitulując. - Tak tylko sobie żartuję. Rozumiem, że gdyby ta rozmowa miała inny kontekst, to natychmiast byś mi o wszystkim powiedziała. A jeśli faktycznie załatwisz te korki dla młodego, to będę ci wdzięczna do grobowej deski. Pod choinką znajdziesz ode mnie największy prezent i...
- Mamo, mamooo, królik Felek! - Kaja westchnęła z czymś pomiędzy rozrzewnieniem a lekkim podirytowaniem, gdy do pokoju jej przyjaciółki znów wpadła tym razem środkowa latorośl, ponownie przerywając ich rozmowę.
- A co z nim?
- Przecież... dostałam go... do domu.... na weekend, żeby... zwiedził... miasto - szlochała pięcioletnia Amelka.
- A niech to, kompletnie o tym zapomniałam. - Teraz Sandra zwróciła się zarówno do dziecka, jak i do Kai. - Przedszkole wymyśliło jakiś projekt polegający na tym, że trzeba jeździć z taką maskotką po Rzeszowie, robić mu zdjęcia, następnie wydrukować je i wpiąć z opisem do specjalnego albumu. Akcja "jak zmienił się Rzeszów", czy coś w tym stylu. Ja oszaleję, Kajka. Czy oni wszyscy w tych placówkach kompletnie powariowali? Jak nie korki od wina, to teraz "Królik Felek poznaje miasto". Faktycznie, nie mam nic do roboty przez weekend, tylko biegać po Rzeszowie z pluszowym zającem pod pachą, jak jakaś pomylona. Amelciu, pani na pewno się nie obrazi, jeśli tym razem Felek będzie miał spokojniejszy weekend i poczeka na nas w domu, aż wrócimy z gór.
- To ja się przebiegnę po mieście z Felkiem - zgłosiła się na ochotnika Kaja, po cichu ucieszona z tego, że sobota jednak nie minie jej na odbijaniu się od czterech ścian.
- Naprawdę mogłabyś, ciociu? - Amelka przestała szlochać i wtrąciła się do rozmowy.
- Naprawdę, kochanie - odparła Kaja z czułością. Kochała dzieci Sandry. Choć nie widziała ich zbyt często, darzyła całą trójkę bezgranicznym uczuciem. Zwłaszcza w odbiciu małej Amelki widziała siebie i Sandrę sprzed lat, gdy mieszkały w domu dziecka. Była wdzięczna losowi za to, że tym maluchom przypadło w udziale normalne dzieciństwo.
- Jesteś naszą wybawicielką, Kajka - powiedziała Sandra nagle łamiącym się głosem. Po ostatnim porodzie jej hormony nie wróciły jeszcze na właściwe tory, zatem bywały chwile, w których kobieta czuła, jak dosłownie włącza jej się generator losowych emocji.
- Oj, już przestań. Tylko mi tu nie płacz - odparła Kaja, przypominając sobie, że nie dalej jak wczoraj sama była blisko płaczu, gdy Ludwik mówił o urlopie. - Miałam siedzieć na spotkaniu z Azjatami, a będę bujać się po mieście z przedszkolną maskotką. Przypomnij mi, kto to powiedział, że życie jest jak pudełko czekoladek i nigdy nie wiadomo, którą wyciągniemy?
- Tom Hanks. - Sandra pociągnęła nosem. - W Forreście Gumpie.
- O tak! - Widocznie właśnie na takie pudełko natrafiłam. Niezła końcówka roku.
- Jakub przywiezie ci tego zająca, jeszcze zanim wyruszymy w te góry - dodała przyjaciółka, nieco już uspokojona. - I każę mu kupić wino po drodze. Dla ciebie. Jeden korek będziesz miała już z głowy.