Mistrzostwo umysłu. Psychologia sukcesu w sporcie - Mateusz Brela

Wstęp

Wszy­scy po­win­ni­śmy mieć ma­rze­nia i cele. Gdy przy­stę­po­wa­łem do pracy nad tą książką, moje ma­rze­nia nie znały ogra­ni­czeń. Wy­obra­ża­łem so­bie, że za­wrę w niej to wszystko, co w trak­cie do­tych­cza­so­wego, nie tak bar­dzo dłu­giego, ale za to od wcze­snych lat in­ten­syw­nego ży­cia, zło­żyło się na moje do­świad­cze­nia i wie­dzę - naj­pierw czyn­nego spor­towca, a od kilku lat psy­cho­loga spor­to­wego, a rów­nież pod­ca­stera i edu­ka­tora się­ga­ją­cego po różne inne środki prze­kazu w me­diach spo­łecz­no­ścio­wych.

Wszyst­kie tego typu dzia­ła­nia są sa­tys­fak­cjo­nu­jące, dają po­czu­cie spraw­czo­ści, roz­po­zna­wal­ność, no i "w in­ter­ne­cie nic nie gi­nie", a jed­nak dla mego po­ko­le­nia (oby nie ostat­niego!) cią­gle jesz­cze naj­peł­niej­szym i naj­szla­chet­niej­szym spo­so­bem prze­ka­za­nia my­śli po­zo­staje książka.

Po­mysł, że mogę na­pi­sać wła­sną książkę, po­ja­wił się, gdy do­słow­nie bu­ja­łem w ob­ło­kach - w sa­mo­lo­cie pod­czas po­wrotu z wa­ka­cji parę lat temu. To wtedy, ode­rwany od co­dzien­nego zgiełku, spoj­rza­łem na swoje ży­cie z in­nej per­spek­tywy. Zro­zu­mia­łem, że czas po­dzie­lić się tą wie­dzą i do­świad­cze­niem z in­nymi. Od razu za­czą­łem szki­co­wać za­rys pierw­szego spisu rze­czy...

I w tym sa­mym mo­men­cie po­ja­wił się pro­blem celu - dla kogo ma być ta książka, komu chcę prze­ka­zać to, czego się na­uczy­łem i do­świad­czy­łem w swoim in­ten­syw­nym za­wo­do­wym ży­ciu. Był kie­dyś ktoś taki, lecz już go nie ma - to ja sam dwa­dzie­ścia czy kil­ka­na­ście lat temu - młody chło­pak ma­rzący o ka­rie­rze spor­to­wej i o czymś lub o kimś, kto lub co pod­po­wie w trud­nej sy­tu­acji, gdzie szu­kać roz­wią­za­nia...

Obec­nie w swo­jej prak­tyce psy­cho­lo­gicz­nej rów­nież spo­ty­kam dziew­czyny i chłop­ców po­dob­nie jak ja kie­dyś za­fa­scy­no­wa­nych spor­tem, któ­rzy po­trze­bują lub ocze­kują wspar­cia. I cho­ciaż źró­deł ogól­nie do­stęp­nej wie­dzy jest te­raz znacz­nie wię­cej, a i świa­do­mość or­ga­ni­za­to­rów ży­cia spor­to­wego od­no­śnie do po­trzeb mło­dych adep­tów sportu bywa dużo wyż­sza niż dwa­dzie­ścia lat temu, to na­dal oso­bi­sty kon­takt czy chwila spo­koj­nej lek­tury i re­flek­sji są nie do prze­ce­nie­nia. Wła­śnie w tych mło­dych lu­dziach jako pierw­szych uj­rza­łem przy­szłych od­bior­ców tego, co chcę tu prze­ka­zać.

Jed­nak w miarę roz­wi­ja­nia się prac nad książką, jej kon­cep­cja po­sze­rzała się i po­głę­biała. Te­raz mam na­dzieję, że znajdą w niej po­ży­teczne i in­spi­ru­jące rze­czy rów­nież bar­dziej do­świad­czeni spor­towcy, któ­rzy już po­tra­fią świa­do­mie kro­czyć wy­braną ścieżką za­wo­do­wej lub ama­tor­skiej ka­riery i któ­rych mogą głę­biej za­in­te­re­so­wać po­ru­szane tu te­maty i pro­blemy z za­kresu psy­cho­lo­gii sportu.

Uj­mu­jąc to naj­pro­ściej, chcia­łem stwo­rzyć coś war­to­ścio­wego, co po­może in­nym wznieść się na wyż­szy po­ziom i roz­wi­nąć swój po­ten­cjał. Nie­za­leż­nie od tego, jaką dys­cy­plinę sportu upra­wiasz - za­wo­dowo, po ama­tor­sku lub po pro­stu tre­nu­jesz re­kre­acyj­nie - ta książka jest dla cie­bie i dla wszyst­kich, któ­rzy chcą roz­wi­jać okre­ślone kom­pe­ten­cje umy­słowe, ko­rzystne dla ich ka­riery i ogól­nego do­bro­stanu psy­cho­fi­zycz­nego.

A po­czuję się w pełni usa­tys­fak­cjo­no­wany i speł­niony, je­śli ze­chcesz prze­mie­rzyć ze mną cały wy­ty­czony w tej książce szlak do "mi­strzo­stwa umy­słu". Za­pla­no­wa­łem go w spo­sób przy­ja­zny dla czy­tel­nika, a rów­no­cze­śnie da­jący mi moż­li­wość prze­ka­za­nia w pełni tych my­śli, wra­żeń i prze­my­śleń, które mają sta­no­wić me­ry­to­ryczną istotę książki.

Mi­strzo­stwu umy­słu nada­łem ar­chi­tek­turę, która, w ko­lej­nych czę­ściach, wpro­wa­dza w inny aspekt psy­cho­lo­gii. Za­czy­namy od wy­bra­nych fi­lo­zo­ficz­nych i psy­cho­lo­gicz­nych po­staw wo­bec ży­cia, ro­dza­jów speł­nień oraz spo­so­bów ra­dze­nia so­bie z wy­zwa­niami. In­spi­ra­cje i afir­ma­cje do tej czę­ści książki za­czerp­ną­łem mię­dzy in­nymi z prac dok­tora Phila Stutza, bo­ga­tych w prze­my­śle­nia na te­mat cier­pli­wo­ści, cier­pie­nia, ak­cep­ta­cji nie­pew­no­ści, ale wska­zu­ją­cych też sku­teczne na­rzę­dzia do co­dzien­nej pracy nad sobą. A dla rów­no­wagi i wy­ty­cze­nia kie­runku, w któ­rym chcę cię po­pro­wa­dzić, zde­cy­do­wa­łem się od­wo­łać do kon­cep­cji pro­fe­sora Terry'ego Or­licka, po­ma­ga­ją­cych roz­wi­jać wy­bit­ność w ży­ciu i ka­rie­rze spor­to­wej.

Te teo­re­tyczno-prak­tyczne za­ło­że­nia i wy­ni­ka­jące z nich wnio­ski po­zwo­liły mi przed­sta­wić wła­sną kon­cep­cję tre­ningu men­tal­nego w prak­tyce, w któ­rym pro­po­nuję kon­kretne tech­niki i na­rzę­dzia do pracy nad emo­cjami, stre­sem, pew­no­ścią sie­bie, mo­ty­wa­cją, kon­cen­tra­cją oraz na­wy­kami i pla­no­wa­niem. Ta część po­rad­nika ma wy­po­sa­żyć cię w umie­jęt­no­ści nie­zbędne do efek­tyw­nego ra­dze­nia so­bie z wy­zwa­niami, które z pew­no­ścią na­po­tkasz na swo­jej dro­dze do do­sko­na­ło­ści.

Ob­szer­nym, ale w moim za­mie­rze­niu nie­zbęd­nym, a także atrak­cyj­nym w lek­tu­rze, uzu­peł­nie­niem pro­po­no­wa­nych przeze mnie me­tod i wska­zań są lek­cje od mi­strzów. Znaj­dziesz tu wy­brane frag­menty roz­mów, ja­kie prze­pro­wa­dzi­łem z uzna­nymi eks­per­tami i spor­tow­cami, któ­rzy dzielą się swoją wie­dzą i do­świad­cze­niem na te­mat tego, co dla nich ozna­cza mi­strzo­stwo umy­słu.

Mam na­dzieję, że udało mi się za­chę­cić cię wstęp­nie do dal­szej lek­tury. Li­czę, że przy­naj­mniej część z tego, co znaj­dziesz w tej książce, sta­nie się dla cie­bie in­spi­ra­cją do prze­my­śleń i dzia­ła­nia. A może ze­chcesz pod­jąć nie­które z wy­zwań, ja­kie od czasu do czasu będę przed tobą sta­wiał? Zde­cy­du­jesz póź­niej.

Te­raz za­pra­szam cię w po­dróż, która na pierw­szy rzut oka może wy­da­wać się dość długa, ale - pa­mię­taj! - jej ce­lem jest mi­strzo­stwo twego umy­słu.

Ze spor­to­wym po­zdro­wie­niem

Ma­te­usz