Wprowadzenie

1. Joseph Koch w klasycznym już artykule Augustinischer und Dionysischer Neuplatonismus und das Mittelalter wyróżnił dwie podstawowe postacie średniowiecznego neoplatonizmu: Augustyńską oraz Dionizjańską1. Ksiądz profesor Marian Kurdziałek wielokrotnie sugerował, że podział Kocha należałoby uzupełnić o jeszcze jedną, niezwykle istotną formę średniowiecznego neoplatonizmu, a mianowicie neoplatonizm Boecjański. Znaczenie tego typu neoplatonizmu profesor Kurdziałek podkreślał w swoich wykładach, dyskusjach i publikacjach, np. w artykułach: Zachęta Boecjusza do jednania poglądów Arystotelesa i Platona oraz Boecjańskie i Augustyńskie wezwanie do łączenia wiary z rozumem, czy Odbiór Boecjuszowej "Zachęty" w XII wieku zawartych w tomie Średniowiecze w poszukiwaniu równowagi między arystotelizmem a platonizmem2. Boecjusz zatem reprezentował odrębny typ nauczania neoplatońskiego, który wpłynął i ukształtował w sposób wyraźny i wyodrębniony styl myślenia wieków średnich. Mimo tego, że neoplatonizm Boecjański nawiązywał raczej do neoplatońskiej szkoły aleksandryjskiej, to jednak nie przeciwstawiał się podejściu Augustyna, ale je raczej uzupełniał. Boecjusz starał się bowiem, aby zalążki myśli (semina rationum), które przyszły do niego z pism św. Augustyna, przyniosły w jego dziełach jakiś owoc3.

2. Anicjusz Manliusz Sewerynus Boecjusz (480-525) pochodził z arystokratycznej rodziny Anicjuszów: był synem Mariusza Manliusza Boecjusza, który służył Odoakrowi jako prefekt Rzymu i prefekt pretorium. Po stracie rodziców Boecjusza zaadoptował Kwintus Memmiusz Symmachus, reprezentant jednego z pierwszych wówczas rzymskich rodów. To zapewne dzięki niemu Boecjusz otrzymał niezwykle staranne wykształcenie filozoficzno­-literackie w szkołach późnej starożytności, najprawdopodobniej w Aleksandrii. Więzy z rodziną Symmacha zostały jeszcze bardziej zacieśnione przez to, że Boecjusz pojął za żonę jedną z jego córek, Rustycjanę4.