Piwo dla Niedźwiedzi - Adrian Zawadzki

2

Jezioro Pray pozostawało zimne nawet w najcieplejsze dni. Przez większą część roku mgła leżała nad nim jak cienka, brudna tkanina, a mieszkańcy wioski powtarzali, że przychodziła razem z Niedźwiedziami. Nie chodziło wyłącznie o ograniczoną widoczność. W tej mgle głosy zdawały się dobiegać z niewłaściwych stron, odległości wydłużały się lub skracały, a znajome brzegi potrafiły zniknąć w chwili, gdy człowiek odwracał głowę.

Mężczyzna w czarnym futrze wszedł do wody po kostki, nie zdejmując skórzanych butów. Dopiero po chwili zrzucił ciężkie okrycie na kłodę wystającą z szarej tafli. Białe słońce oświetliło jego potężny tors, gęsto porośnięty włosem od szyi aż po podbrzusze. Broda, licząca dobrych kilka centymetrów, łączyła się z bokobrodami; spomiędzy wąsów wyzierały szerokie, różowe usta, popękane w kącikach. Stał bez ruchu i nasłuchiwał. Las, który zwykle chrzęścił, piszczał i szeleścił nawet nocą, tym razem milczał przesadnie starannie.

Rozpiął pas, zsunął workowate spodnie i ruszył głębiej. Woda dotknęła jego kolan, bioder, brzucha. Pod skórą ramion przesuwały się twarde mięśnie, lecz on nie walczył z chłodem. Wiedział, że nie jest sam. Niedźwiedzich braci było czterech, a jeden z nich należał do jeziora w sposób, którego żaden rybak nie odważyłby się wyjaśnić.

Drugi Niedźwiedź nosił na szyi medalion z mamuciej kości: trójkąt skierowany wierzchołkiem w dół, dawny znak wody. Był równie szeroki jak Dzikus, lecz bardziej krępy, pokryty rudym włosem przechodzącym miejscami w złoto. Brodę miał krótszą, pierś miodową, a spojrzenie spokojne jak nieruchoma tafla przed burzą. Nazywano go Ursus udo, czyli Mokrym. Samo imię wypowiadano półgłosem, bo podobno woda pamiętała każde słowo skierowane do swojego pana.

Kiedy dwaj bracia ścierali się w jeziorze, na powierzchni pozostawała niekiedy jasna, ciepława maź zwana ńok. Zbierały ją stare kobiety mieszkające na skraju lasu - te same, które młodsi mieszkańcy, z pogardą i lękiem, nazywali wiedźmami. Przechowywały substancję w małych naczyniach, oznaczonych nieczytelnymi znakami. Jedne nacierały nią dłonie i twarze, wierząc, że powstrzymuje starzenie. Inne wiedziały o niej znacznie więcej, lecz zapisywały swoje doświadczenia tylko dla następczyń. Istniały przepisy, których nie wolno było czytać na głos, i dawki, po których człowiek przestawał rozpoznawać własne odbicie. W Villon Pray nikt jednak nie wyrzucał lekarstwa tylko dlatego, że mogło okazać się przekleństwem.

1

Mieszkańcy Villon Pray mawiali, że Oni przychodzą siać nowe ziarna zła. Kiedy ludzie nabierali przekonania, że najgorsze już minęło, kiedy zamykali drzwi bez sprawdzania zasuw i pozwalali dzieciom wracać późno do domów, nadchodzili z mgłą. Byli jednak i tacy, którzy widzieli w Nich ostatnią nadzieję na przywrócenie równowagi. Tyle że w Villon Pray za równowagę zawsze płaciło się czyimś istnieniem, a rachunek nigdy nie trafiał do właściwego człowieka.

Tej jesieni pojawili się niemal niezauważeni. Niemal - bo pewien ubogi chłop, wracający z lasu przed zmierzchem, natknął się na kości dzika i dogasające ognisko. Kamienie ułożono wokół paleniska z niemal ceremonialną starannością, a trzy stopy dalej leżało młode drzewko, ścięte tak czysto, jakby ktoś przeciął jego pień jednym ciosem. Chłop przyklęknął, dotknął popiołu i natychmiast cofnął dłoń. Był jeszcze ciepły. Nie rozumiał, kto urządził tu ucztę, lecz nagle przypomniał sobie opowieści, z których śmiał się jako dziecko. Podrapał się nerwowo po lewej piersi i rzucił biegiem ku wiosce, potykając się o korzenie i grzęznąc w wilgotnych liściach.

Dobiegłby zapewne do pierwszych zabudowań, gdyby nie żelazny potrzask ukryty pod ściółką. Mechanizm zatrzasnął się z taką siłą, że poderwał ciało mężczyzny i wygiął je w tył, nim rozdarł je na części. Przez ułamek sekundy wyglądało to niemal śmiesznie: jak niezgrabny podskok zająca, który próbuje ominąć korzeń. Dopiero potem las przyjął krzyk, krótki, szorstki i urwany. Na gałęzi zakołysały się strzępy wnętrzności, poruszane wiatrem z obojętnością wahadła starego zegara.

Zza drzewa wyszła wysoka postać. Mężczyzna nosił czarne futro baribala, zwierzęcia tak ogromnego, że za życia mogło ważyć ponad trzysta sześćdziesiąt kilogramów. Spojrzał najpierw na potrzask, potem na szczątki ofiary. Nie było w tym spojrzeniu ani triumfu, ani współczucia. Zmarszczył brunatne, spocone czoło i przymknął ciemne oczy pod ciężkimi powiekami. Gęste rzęsy rzucały cień na smagłe policzki. Wciągnął powietrze nosem, jakby odróżniał zapach krwi od wszystkich innych zapachów lasu, i splunął pod nogi.

Ściskał labrys - ciężki topór o podwójnym ostrzu. Drewniane stylisko wygładziły lata użytkowania; w jego pęknięciach zastygły żywica, ziemia i krew. Wędrował od bardzo dawna, choć nikt nie potrafiłby powiedzieć, czy liczyło się to w latach, czy w pokoleniach. Teraz wrócił do Villon Pray. Tutejsza ziemia zawsze była urodzajna, czarna i wilgotna, zwierzyna liczna, a ludzkich spraw wymagających rozstrzygnięcia - aż nadto.

Według legend nazywano ich Niedźwiedziami. Było ich czterech, każdy odmienny, lecz wszystkich łączyły siła, wytrzymałość i bezlitosna cierpliwość. Kim lub czym byli naprawdę, dowiadywał się wyłącznie ten, kto stanął im na drodze. Zwykle tylko raz.