Wstęp
Przeprowadzka do innego kraju wiąże się z koniecznością załatwienia wielu spraw. Poznanie zasad dotyczących organizacji i administracji obowiązującej w danym kraju wymaga zwykle dużego zaangażowania czasu na zorientowanie się co, gdzie i jak trzeba załatwić, by zorganizować sobie życie w nowym miejscu. Osoby przyjeżdżające do Holandii na dłużej, często nie mają tu rodziny czy znajomych, którzy mogą pomóc w zorganizowaniu życia od A do Z, zwykle też nie wiedzą, gdzie mogą się udać, by załatwić konkretne sprawy. Na szczęście w obecnych czasach mamy nieograniczony dostęp do Internetu i tu znajdujemy wiele odpowiedzi na swoje pytania, ale wciąż nie jest to wiedza w pigułce - nie znajdziemy w jednym miejscu wszystkich, najważniejszych informacji.
Zrodziła się potrzeba zebrania wszystkich tych informacji w jednym miejscu, a w odpowiedzi na nią powstał ten poradnik, w którym zamieściłam według mnie najważniejsze informacje dotyczące spraw organizacyjnych i urzędowych w Holandii, a zebrałam je żyjąc w tym kraju od 12 lat. Znajdują się tu informacje dotyczące wynajmu mieszkań (woningen huren), ubezpieczeń (verzekeringen), dofinansowań (toeslagen) oraz wielu innych tematów, którymi trzeba się zająć, przeprowadzając się do Holandii.
Dla osoby zaczynającej życie w innym kraju wszystko jest nowe i zwykle musi minąć trochę czasu, aby zdążyła ona się zorientować, jakie sprawy w pierwszej kolejności trzeba załatwić i gdzie oraz czym zajmują się dane instytucje. Najczęściej pojawiające się terminy administracyjne, brzmiące enigmatycznie dla nowo przybyłych osób do Holandii, to:
- Digid (Digitale identiteit - podpis elektroniczny), - BSN (Burgerservicenummer, czyli odpowiednik polskiego PESEL), - uittreksel BRP (zaświadczenie o zameldowaniu), - loonstrook/salaris (odcinek wynagrodzenia), - jaaropgaaf (odpowiednik polskiego PIT-u), - uitzendbureau (biuro pośrednictwa pracy).
W dalszej treści tej publikacji zamieściłam rozszerzone informacje o tym, czym zajmują się wybrane instytucje, ale już na wstępie, dla ogólnego wprowadzenia i zrozumienia tematu, warto wymienić kilka głównych instytucji administracyjnych w Holandii:
- Gemeente to odpowiednik polskiej gminy i podobnie jak w Polsce załatwia się tu wszelkie zagadnienia dotyczące spraw obywatelskich.
- Belastingdienst to odpowiednik polskiego Urzędu Skarbowego. Wszelkie rozliczenia zarówno osób prywatnych, jak i firm składa się właśnie w Belastingdienst. W Holandii osoby o niskich dochodach otrzymują różnego rodzaju wsparcie, między innymi dopłaty (toeslagen). Belastingdienst, poza sprawami podatkowymi, zajmuje się też rozpatrywaniem i wypłatą dopłat do ubezpieczenia zdrowotnego, do czynszu oraz do opieki nad dziećmi.
- UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) można porównać do połączenia polskiego Urzędu Pracy i ZUS-u. UWV pomaga osobom bezrobotnym w znalezieniu pracy, wypłaca zasiłki (dla bezrobotnych, chorobowe, macierzyńskie), wydaje orzeczenia o niepełnosprawności.
- SVB (Sociale Verzekeringsbank) zajmuje się rozpatrywaniem wniosków o zasiłek rodzinny oraz wypłatą tego zasiłku i wypłatami emerytur.
- RDW (Rijksdienst voor het Wegverkeer) to instytucja, która nadzoruje dopuszczenie pojazdów i części do pojazdów na rynek holenderski i europejski. Nadzoruje firmy uznane przez RDW oraz sprawdza stan techniczny pojazdów. W RDW dokonuje się rejestracji pojazdów oraz wydaje dokumenty wymagane dla pojazdów lub właścicieli, takie jak dowody rejestracyjne, prawo jazdy i formularz APK.
- KVK (Kamer van Koophandel) - tu zakłada się działalność gospodarczą.
- CJIB (Centraal Justitieel Incassobureau) płacimy tu mandaty za wykroczenia drogowe oraz ubezpieczenie zdrowotne, jeśli w terminie nie wykupiliśmy polisy na ubezpieczenie zdrowotne lub zalegamy z płatnością składek.
Ubezpieczenie zdrowotne w Holandii jest obowiązkowe i każda dorosła osoba tu zameldowana ma obowiązek wykupić polisę i opłacać miesięczną składkę w wyznaczonym terminie. Niektórzy pracodawcy oferują pracownikom przy zatrudnieniu również ubezpieczenie zdrowotne, które nawiązują z wybraną firmą ubezpieczeniową, a składki na ubezpieczenie potrącane są pracownikowi z wypłaty. Jednak częściej wymagane jest, by każda osoba sama zadbała o wykupienie polisy na ubezpieczenie zdrowotne. Więcej informacji na ten temat oraz na inne tematy dotyczące życia i pracy w Holandii zamieściłam w dalszej części tekstu.
Pisząc ten poradnik, korzystałam z informacji zamieszczonych na stronach Belastingdienst, Rijksoverheid, UWV, SVB, CJIB i wielu innych oraz z własnego doświadczenia. W 2018 roku założyłam stronę na Facebooku o nazwie Holandia - informacje i administracja dla Polaków, na której podaję przydatne informacje o życiu w Holandii, a także świadczę usługi administracyjne i wykonuję tłumaczenia dla osób prywatnych, które ze względu na brak znajomości języka potrzebują pomocy w różnych sprawach.
Od powstania strony na Facebook, poprzez świadczenie usług administracyjnych, które były odpowiedzią na zapotrzebowanie osób dołączających do społeczności mojej grupy na Facebooku, powstała idea wydania tego poradnika, który spędził kilka lat głęboko ukryty w zakamarkach mojego komputera, zanim ujrzał światło dzienne. Dopiero rozmowa z Lidią Wróbel uświadomiła mi, że wydając ten poradnik, mogę ułatwić życie wielu ludziom, którzy z różnych powodów zdecydowali się na pracę i życie w Holandii, i trudno im odnaleźć się w holenderskich sprawach urzędowych.
Kim jestem?
Nazywam się Ania Jakubowicz, w Holandii mieszkam od 2011 roku. W Polsce pracowałam 12 lat na stanowiskach administracyjnych i to bogate doświadczenie administracyjne zabrałam ze sobą, przeprowadzając się do Holandii. W 2018 roku rozpoczęłam działalność zajmującą się świadczeniem usług administracyjnych dla osób, które nie znają języka holenderskiego, pracuję też zawodowo oraz jestem pełnoetatową mamą nastolatki. Od 2018 roku prowadzę na Facebook'u stronę "Holandia - informacje i administracja dla Polaków", gdzie poruszam tematy dotyczące życia i pracy w Holandii.
Poradnik ten powstał z pasji do administracji, a moim celem było zebranie w jednym miejscu wszystkich najważniejszych pojęć i informacji o sprawach urzędowych w Holandii. Osoby szukające informacji na ten temat, znajdą tutaj praktycznie wszystkie informacje, które są potrzebne, by wiedzieć co, gdzie i jak należy załatwić, by zorganizować sobie życie w Holandii.
Z radością przekazuję Wam ten poradnik i serdecznie zapraszam do zapoznania się z jego treścią, a także do kontaktu ze mną w sprawach administracyjnych.
